Informacyjny Serwis Policyjny

Informacyjny Serwis Policyjny

Uszczegółowienie zadań Pełnomocników KWP/KSP ds. Ochrony Praw Człowieka

Zamieszczony Data publikacji 11.05.2009
W dniu 25 marca br. Komendant Główny Policji w piśmie do Komendantów Wojewódzkich (Stołecznego) Policji uszczegółowił zakres zadań, które powinny być realizowane przez Pełnomocników ds. Ochrony Praw Człowieka funkcjonujących w KWP/KSP. Poniżej prezentujemy uzasadnienie tych zmian oraz ich treść.

Ponad rok temu w strukturze organizacyjnej Policji utworzona została etatowa sieć pełnomocników KGP/KWP/KSP ds. ochrony praw człowieka. Rozwiązanie to, nowe w swojej istocie i formie, należy pozytywnie ocenić z perspektywy czasu, zwłaszcza w kontekście budowania dobrego wizerunku oraz swoistej „humanizacji” działań Policji.

Głównym założeniem utworzenia samodzielnych stanowisk ds. ochrony praw człowieka i powierzenie im funkcji pełnomocników KWP/KSP ds. ochrony praw człowieka, była potrzeba koordynacji zadań wynikających z realizacji zaleceń międzynarodowych i krajowych instytucji ochrony praw człowieka kierowanych do Policji. Przyjęto także, że Pełnomocnicy będą monitorowali problematykę niewłaściwych zachowań policjantów oraz zdarzeń o charakterze patologicznym w Policji, w odniesieniu do ogólnie przyjętych standardów ochrony praw człowieka oraz zasad postępowania zgodnie z etyką zawodową.

Ideą tak funkcjonujących stanowisk jest, aby problematyce „właściwego traktowania” człowieka nadać odpowiednią rangę w działaniach Policji, zapewnić szybkie i adekwatne reagowanie na sygnały i informacje mogące świadczyć o nie uwzględnianiu przez policjantów w codziennej pracy obowiązujących standardów w tym zakresie, oraz inicjowanie wdrożenia systemowych rozwiązań zapobiegawczych lub naprawczych, a zwłaszcza podejmowanie przedsięwzięć o charakterze profilaktycznym, w tym szkoleniowych.

Jak pokazują badania prowadzone przez Komendę Główną Policji (trzecia edycja polskiego badania przestępczości oraz badanie dot. korupcji w Policji) w ostatnim czasie znacznie wzrósł odsetek osób – ofiar przestępstw, które wskazują na niewłaściwy sposób ich potraktowania przez policjantów. Wśród czynników sprzyjających korupcji, w anonimowej ankiecie, policjanci i pracownicy Policji wskazują najczęściej na skorumpowane środowisko i uleganie jego wpływom, tolerowanie nieprzestrzegania prawa i procedur, brak nadzoru służbowego lub niekompetencję osób nadzorujących oraz nieidentyfikowanie się policjantów z zawodem/misją społeczną.

Wyniki te wskazują jednoznacznie, że na polu kształtowania profesjonalnych postaw, właściwego etosu zawodowego i dobrze pojętej solidarności zawodowej pozostaje wiele do zrobienia i pełnomocnicy ds. ochrony praw człowieka powinni odgrywać w tym zakresie większą rolę.

Należy mieć także na uwadze, że w obecnej sytuacji, ze strony instytucji oraz organizacji rządowych i pozarządowych, istnieją bardzo duże oczekiwania aby Policja była organizacją elastyczną, uwzględniającą nową jakość, w tym również w odniesieniu do „traktowania” człowieka. O postrzeganiu Policji i jej zadań w tym zakresie świadczą wystąpienia Rzecznika Praw Obywatelskich, Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, zapotrzebowanie na współpracę zgłaszane ze strony organizacji pozarządowych, duża liczba zdarzeń dyskryminacyjnych czy zauważalna ewolucji społeczeństwa polskiego w kierunku różnorodności i różnokulturowości.

Mając na uwadze powyższe w zakresach zadań samodzielnych stanowisk ds. ochrony praw człowieka zostały uwzględnione następujące zadania:

W zakresie analizowania sygnałów o niewłaściwych działaniach Policji:

  1. Monitorowanie wpływających do jednostek Policji skarg:
    1. na nieuzasadnione użycie środków przymusu bezpośredniego oraz stosowanie przemocy fizycznej lub psychicznej przez policjantów,
    2. na dyskryminujące postępowanie lub zaniechanie działania przez policjantów (np. ze wzgl. na płeć, wyznanie, rasę, pochodzenie etniczne, orientację seksualną, i inne),
    3. na niewłaściwe traktowanie osób pozbawionych wolności (zatrzymanych, konwojowanych, doprowadzanych do jednostki Policji, osadzonych w PDOZ lub PID itp.),
    4. zgłaszanych przez policjantów i pracowników cywilnych Policji na sposób traktowania przez przełożonych lub innych policjantów (dyskryminacja, poniżające traktowanie, itp.)
  2. Pełnomocnicy powinni na bieżąco interesować się zgłaszanymi przypadkami niewłaściwego zachowania policjantów, mieć wiedzę o skali tych przypadków i ich charakterze oraz zajmować się i potencjalnymi „ofiarami” działań funkcjonariuszy Policji.
  3. Udział w spotkaniach z policjantami oraz pracownikami jednostek i komórek organizacyjnych Policji, jeśli zgłoszą taką potrzebę.

W zakresie monitorowania warunków przetrzymywania i traktowania osób zatrzymanych:

  1. Kontrola warunków i sposobu pełnienia służby w policyjnych pomieszczeniach dla osób zatrzymanych i doprowadzonych w celu wytrzeźwienia (PDOZ) i policyjnych izbach dziecka (PID).
  2. Analiza informacji o wypadkach nadzwyczajnych w PDOZ i PID.
  3. Analiza informacji z kontroli innych podmiotów (pracownicy Biura RPO, Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, sędziowie penitencjarni oraz inne podmioty, w tym międzynarodowe np. Europejskiego Komitetu ds. Zapobiegania Torturom - CPT).

W zakresie organizowania i prowadzenia przedsięwzięć szkoleniowych:

  1. Diagnoza potrzeb szkoleniowych, organizacja i prowadzenie szkoleń merytorycznie związanych z obszarem działalności (na podstawie analizy skarg, zdarzeń nadzwyczajnych, wyników kontroli, zaleceń itp.).
  2. Udział w opracowywaniu programów szkolenia policjantów na poziomie centralnym i lokalnym.

W zakresie współpracy z podmiotami pozapolicyjnymi:

  1. Koordynacja kontroli (wizytacji) prowadzonych w jednostkach Policji przez zewnętrzne podmioty ochrony praw człowieka oraz wdrażania ich zaleceń kierowanych do Policji (w tym zaleceń wynikające z rządowych programów oraz formułowanych przez podmioty międzynarodowe, np. Komisarza Praw Człowieka RE, Komitet Przeciwko Torturom)
  2. Współpraca z instytucjami i organizacjami pozarządowymi w zakresie merytorycznie związanym z obszarem działalności (w tym organizowanie wspólnych szkoleń i innych przedsięwzięć).

W zakresie innych zadań:

  1. Monitorowanie przestępstw motywowanych uprzedzeniami i nienawiścią do innych grup społecznych ze względu na ich odmienność (tzw. przestępstwa na tle nienawiści).
  2. Udział w pracach komisji lub zespołów powoływanych na szczeblu KWP zajmujących się sprawami istotnymi z punktu widzenia warunków pracy policjantów i pracowników cywilnych (np. zespoły ds. BHP)
  3. Prowadzenie serwisu dotyczącego swojej działalności na stronie internetowej KWP/KSP i jej bieżąca aktualizacja.
  4. Opracowywanie i upowszechnianie w środowisku policyjnym materiałów i publikacji związanych z merytorycznym zakresem działania.
  5. Udział w odprawach kierownictwa garnizonu i bieżące relacjonowanie aktualnej swojej działalności.
  6. Składanie rocznego sprawozdania ze swej działalności.

Wykonywanie powyższych zadań powinno być na bieżąco nadzorowane i ukierunkowywane na efekty w postaci kształtowania jak najlepszych profesjonalnych postaw w wypełnianiu zadań przez wszystkich podległych policjantów i pracowników Policji.

 
Tagi:
powrót
drukuj